Workshops ronde 2

Er zijn in totaal twee workshoprondes waaraan u kunt deelnemen.
Hieronder treft u een overzicht aan met alle workshops die worden aangeboden in de 2de ronde van 12.45 tot 13.45 uur. Klik op een workshop voor een omschrijving.

15. Lesson Study in kleutergroepen (geannuleerd)
16. Succesvolle implementatie rekenonderwijs (geannuleerd)
17. Een proces van continu verbeteren
18. Economen in een gevangendilemma… (geannuleerd)
19. Gluren bij de buren (geannuleerd)
20. Wat is een eerlijke verdeling?
21. Lesson Study en differentiatie in de les
22. Leren op drie niveaus (geannuleerd)
23. Authentieke Japanse Lesson Study
24. Lesson Study MBO college Airport
25. Lesson Study in de 1egraads lerarenopleiding
26. Lesson Study in de 2egraads lerarenopleiding
27. Competenter lesgeven door Lesson Study?
28. Sharing Challenges and Strategies


empty17. Een proces van continu verbeteren
doelgroep: po
door: Brigitta Mathijssen en Jennika de Graaf


Een collectieve ambitie, eigenaarschap bij leerlingen en leerkrachten; wie droomt daar niet van? Continu verbeteren betekent dat ‘blijven ontwikkelen’ deel is van de schoolcultuur. Samen gaan voor vooruitgang, vanuit dezelfde visie. Lesson Study maakt dat mogelijk. Lesson Study legt de focus op het optimaliseren van het leren van kinderen: leren kinderen maximaal en geven wij, als leerkrachten goed les? In deze workshop gaan we met je aan de slag, waardoor je zelf ervaart hoe Lesson Study, aan de hand van cyclisch werken, zorgt voor een proces van continu verbeteren en professionalisering van het team. Ook ervaar je hoe je eigen kwaliteitssysteem  en het nieuwe inspectiekader hierbij aansluiten. We lopen samen met je de Lesson Study-cyclus door en voorzien je van de nodige theorie.

Brigitta Mathijssen is onderwijsadviseur bij Expertis voor het po en vo  en begeleidt scholen met een ambitie voor het verbeteren van hun onderwijskwaliteit en het verhogen van opbrengsten. Lesson Study sluit op aan.
Jennika de Graaf heeft na de Pabo de Master SEN gedaan. In de 7 jaar voor de klas heeft zij zich gespecialiseerd in hoogbegaafdheid. Na de opleiding tot IB-er heeft zij de overstap gemaakt naar Intern Begeleider op een basisschool en daarnaast onderwijsadviseur bij Expertis. Bij Expertis houdt zij zich vooral bezig met Lesson Study, EDI, duurzame ontwikkeling en hoogbegaafdheid. 


empty20. Wat is een eerlijke verdeling?
doelgroep: vo
door: Aafke Elschot, Tom Coenen en Nellie Verhoef


Eerlijk verdelen, hoe gaat dat? Wat is dat, éérlijk? In deze workshop gaat u zelf aan de slag. We gaan in op het begrip ‘eerlijk’. Is er een vorm van generaliseren, zodat je het met elkaar eens kunt zijn? Hoe bereik je die overeenstemming? Het lesmateriaal is in een Lesson Study-team ontwikkeld met vo-docenten uit de regio en medewerkers van de Universiteit Twente (zowel wiskundigen als vakdidactici). Het doel was om leerlingen in contact te brengen met wiskunde als wetenschappelijke discipline: funderend, dragend, kleinschalig en zelden direct zichtbaar maar overal aanwezig – leren zelf op onderzoek uit te gaan, en kritisch naar elkaar te luisteren. Begin 2017 is de lessenserie uitgevoerd (en video-geregistreerd), live geobserveerd en direct nabesproken op het Bonhoeffer College Enschede. De onderzoeksvraag gaat over de rol van de docent: hoe ziet effectieve didactische ondersteuning eruit?

Aafke Elschot is docentonderzoeker (NWO-gesubsidieerd) en docent wiskunde aan het Bonhoeffer College Enschede. Zij neemt  deel aan het Lesson Study-team van de Universiteit Twente, verzamelt, verwerkt en analyseert data en is medeauteur van het te ontwerpen lesmateriaal.
Tom Coenen is vakdidacticus en onderzoeker bij de Universiteit Twente en docent wiskunde bij de scholengemeenschap Reggesteyn in Nijverdal.
Nellie Verhoef is vakdidacticus en onderzoeker bij de Universiteit Twente. Haar onderzoek gaat over Lesson Study in de context van didactiekontwikkeling.


empty21. Lesson Study en differentiatie in de les
doelgroep: vo
door: Tirza Bosma

   
Differentiatie vraagt heel verschillende vaardigheden, het gaat om inzicht wat leerlingen nodig hebben, doelen stellen die daarbij passen en de les zo inrichten dat alle leerlingen het onderwijs krijgen dat ze nodig hebben (instructiegroepen, werkvormen, opdrachten).
We presenteren een onderzoek waarin de vraag centraal stond hoe de deelname aan Lesson Study docenten ondersteunt in het ontwikkelen van meer differentiatie in de les.  Deze vraag beantwoorden we  aan de hand van een case study: We hebben de gefilmde Lesson Study bijeenkomsten van een docenten team Nederlands geanalyseerd. Uit de resultaten komt naar voren dat docenten door Lesson Study veel meer gericht worden op de voorwaarden voor en uitvoering van gedifferentieerde lessen. 
We hebben tevens interviews met docenten uit verschillende teams afgenomen, gericht op differentiatie en onderwijsbehoeften. De resultaten van de meningen van docenten over differentiatie en Lesson Study worden op de conferentie gepresenteerd.

Tirza Bosma is GZ/schoolpsycholoog en werkt bij de VU als onderzoeker, opleider en coördinator van Lesson Study. Zij is hoofdtrainer van de opleiding procesbegeleider Lesson Study en is op diverse scholen werkzaam als procesbegeleider.


empty23. Authentieke Japanse Lesson Study
doelgroep: vo
door: Gerrit Roorda en Sui Lin Goei

In de workshop willen we een originele Japanse Lesson Study van een onderzoeksles rekenen-wiskunde simuleren om met de deelnemers te reflecteren op het Japanse model en het model van Lesson Study dat in de Westerse wereld toegepast wordt. In de Japanse Lesson Study  bestuderen docenten door middel van ‘kyozaikenkyu’ (vertaling: het bestuderen van lesmateriaal) bestaand lesmateriaal en de voorkennis van hun leerlingen over wat er geleerd gaat worden met als doel om een leerstimulus te ontwikkelen door gezamenlijk probleemoplossen. Deze originele vorm van Lesson Study, zoals gezegd het meest toegepast binnen de rekenen-wiskunde, benadrukt de ‘onderzoeksles’. Lesson Study buiten Japan wordt meer gekaderd als docentprofessionalisering en wordt meer toegepast als ‘classroom action enquiry’ (Dudley, 2013) met als doel verbeteringen in het lesgeven. De presentatoren hebben in juni 2016 in Tokyo (Japan) geparticipeerd in het IMPULS Lesson Study Immersion Program van Tokyo Gagukei University en zijn tien dagen ondergedompeld geweest in Japanse Lesson Study voor het leren en lesgeven van wiskunde.

Gerrit Roorda is vakdidacticus Wiskunde en onderzoeker Lesson Study Lerarenopleiding Rijksuniversiteit Groningen.
Sui Lin Goei is lector Onderwijs en Zorg aan de Hogeschool Windesheim en programmaleider Lesson Study onderzoek aan de VU Amsterdam.

empty
24. Lesson Study MBO college Airport
doelgroep: mbo
door:  Rosa Jongbloed


Interesse in het professionaliseren van jouw docententeam in een beroepsopleiding? Dan is Lesson Study interessant voor jouw opleiding. Enerzijds is het een aanpak om meer inzicht te krijgen in het leren van de student, anderzijds helpt het om een open cultuur onder docenten te creëren, de deuren moeten letterlijk voor elkaar open staan. De deelnemende docenten van de opleiding Steward(ess) hebben Lesson Study als zeer waardevol ervaren. Lesson Study nodigt docenten uit te bedenken hoe zij een krachtig didactisch en pedagogisch klimaat, uitgaande van diversiteit kunnen realiseren. In deze workshop gaan we met elkaar in dialoog over de opbrengsten en uitdagingen van Lesson Study bij de opleiding Steward(ess) op het MBO College Airport. In de Lesson Study Cyclus hebben we het thema ‘gastvrijheid’ opnieuw ontworpen en in twee onderzoekslessen met elkaar gekeken wat de opbrengst is van de nieuw ontworpen les. In de les hebben studenten  gewerkt aan een SWOT analyse over gastvrijheid, een onderdeel dat leerlingen én docenten lastig vinden.

Rosa Jongbloed is docent en coach bij de opleiding Steward(ess) op het MBO College Airport en is sinds schooljaar 2015 - 2016 bezig met de invoering van de professionaliseringsmethode Lesson Study bij deze opleiding.

empty
25. Lesson Study in de 1egraads lerarenopleiding
doelgroep: ho
door: Wouter van Joolingen


Bij de eerstegraads lerarenopleiding voor bèta-docenten, onderdeel van het masterprogramma Science Education and Communication aan de Universiteit Utrecht, is een keuzevak ingevoerd waarin Lesson Study centraal staat. In groepen van vier, begeleid door een docent en een inhoudelijk deskundige is een Lesson Study-traject doorlopen. In de meeste gevallen werd samengewerkt met een ervaren docent. Het vak werd afgesloten met een procesverslag en een persoonlijke reflectie. Uitdaging was dat de studenten nog weinig leservaring hebben. Dat vertaalt zich soms in moeite om het gedrag van de case-leerlingen te voorspellen. Gesprekken met ervaren docenten konden dit deels opvangen. Studenten waardeerden de diepte waarmee over het lesontwerp is nagedacht, iets dat zij in andere vakken missen. Op de workshop zullen ervaringen door deelnemende studenten worden gedeeld en is ruimte voor discussie over de implementatie van Lesson Study in de initiële opleiding.

Wouter van Joolingen is wetenschappelijk directeur van het Freudenthal Instituut en doet onderzoek naar de didactiek van de natuurwetenschappen. Als docent in de eerstegraads lerarenopleiding voor docenten in de beta-vakken is hij begonnen met het toepassen van Lesson Study in de initiële lerarenopleiding.

empty
26. Lesson Study in de 2egraads lerarenopleiding
doelgroep: ho
door: Evelien van Geffen

“Lesson Study helps experienced as well as inexperienced teachers to learn” (Dudley, 2012, p.5).
In deze workshop wordt gekeken naar de ervaringen van Lesson Study in de lerarenopleiding. Wat vinden leraren-in-opleiding van Lesson Study? En hoe moeten lessen voor deze doelgroep er eigenlijk uit zien? Verder gaan jullie, na een korte introductie van de ervaringen van leraren-in-opleiding met Lesson Study, zelf aan de slag met het ontwerpen van een les voor een groep eerstejaars tweedegraads leraren-in-opleiding middels de techniek van Lesson Study. Docenten, lerarenopleiders, studenten, mensen met ervaring voor de klas, mensen zonder ervaring voor de klas; iedereen is welkom om samen mee te denken in deze actieve workshop!

Evelien van Geffen is als onderwijskundige betrokken bij de tweedegraads lerarenopleiding van de Hogeschool van Amsterdam als docent, instituutsopleider en studieloopbaanbegeleider. Verder doet ze onderzoek voor het lectoraat Leren & Innoveren van Marco Snoek en de onderzoeksgroep SEN van de Vrije Universiteit over de Lesson Study.


empty27. Competenter lesgeven door Lesson Study?
doelgroep: po, vo en ho
door: Tijmen Schipper


Als docenten zich competenter voelen om bepaald docentgedrag uit te oefenen, gaan zij zich ook competenter gedragen. Althans, dat wordt vaak gesuggereerd in onderzoek. Deze workshop richt zich op de vraag of dit ook geldt voor docenten die met Lesson Study hebben gewerkt en of het competenter voelen daadwerkelijk resulteert in competenter docentgedrag. Deze workshop start met een korte introductie over de aanleiding en opzet van dit onderzoek, waarin docenten die met Lesson Study hebben gewerkt zijn vergeleken met docenten die dat niet hebben gedaan. Vervolgens wordt u uitgedaagd om te voorspellen welke specifieke onderdelen van competentiebeleving en docentgedrag het meest beïnvloed zouden kunnen worden door Lesson Study. Na het vergelijken van uw voorspellingen met de onderzoeksresultaten, wordt er ten slotte ingezoomd op de vraag wat dit betekent voor uw onderwijspraktijk waarin mogelijk al wordt gewerkt met Lesson Study.

Tijmen Schipper is onderzoeker, projectleider en lerarenopleider bij hogeschool Windesheim en tevens als buitenpromovendus verbonden aan de Rijksuniversiteit Groningen. Zijn promotieonderzoek richt zich op professionalisering van docenten in het vo met behulp van Lesson Study.


empty28. Sharing Challenges and Strategies
doelgroep: expert meeting, voertaal Engels
door: Catherine Lewis

This session will be a structured, but informal, exchange among educators. We will together generate a list of our biggest challenges and learnings about lesson study and select some to discuss briefly, sharing experiences across U.S. and European sites.

Catherine Lewis is grondlegster Lesson Study in Amerika.